شیشه گلخانهای یک ساختار ویژه است که در ساخت گلخانهها برای پرورش گیاهان و ایجاد یک محیط کشاورزی مناسب به کار میرود. این گلخانهها از شیشه یا مواد شفاف دیگر تهیه میشوند تا نور خورشید به داخل محیط بتابد و از گیاهان در برابر گرما و شرایط جوی ناپایدار محافظت کنند. مزایای استفاده از گلخانه شیشهای شامل افزایش دمای داخل گلخانه، بهبود مدیریت نور خورشید، حفاظت از گیاهان در برابر باد، باران و شرایط جوی غیر مناسب، و ایجاد یک محیط کنترل شده برای رشد و توسعه گیاهان می شود.
این نوع گلخانهها صاحبان را در کاشت محصولات مختلف کشاورزی از جمله صیفیجات، میوهها، گلها و گیاهان زینتی کمک میکنند.
جنس شیشه گلخانهای:
چه قصد ساخت گلخانه خود را دارید یا کیت گلخانه از پیشساخته شده را به طور آماده خریداری کردهاید، باید تصمیم بگیرید کدام ماده شفاف برای دیوارها و سقف گلخانه شما مناسبتر است. این تصمیم بستگی به کاربرد گلخانه و نیازهای شما دارد. امکان دارد لازم باشد انواع مختلفی از شیشه، پلیکربنات، پلاستیک گلخانهای یا مواد دیگر را در نظر بگیرید.
هر ماده دارای مجموعهای از خصوصیات از جمله قیمت، نقاط قوت، دوام، نگهداری و ملاحظات زیباییشناختی دارد. این موارد برای تمام اقلیمها یا همه سبکهای ساخت گلخانه مناسب نیستند. راهنمای زیر، شما را با متداولترین مواد مورداستفاده برای سقف و دیوارهای گلخانه آشنا میکند و توضیح میدهد کدام مواد برای کدام نوع گلخانه مناسبتر هستند.
شیشه:
شیشه بهترین و با کیفیتترین گزینه برای ساخت گلخانهها است. این سنگینترین ماده موجود برای استفاده در ساخت گلخانه بهحساب میآید، بنابراین نصب آن ممکن است سختترین کار باشد. اما اگر بهدرستی نصب شود، از نظر عمر مفید، شیشه از هر گزینه پلاستیکی دیگری دوام بیشتری خواهد داشت. در نتیجه اگر دوام سقف و دیوارهها برای شما اهمیت دارد از شیشه گلخانهای برای ساخت گلخانه خود استفاده کنید.
پانلهای پلیکربنات:
پلیکربنات بهعنوان یک جایگزین ارزانتر از شیشه شناخته شده و دارای ویژگیهای متعددی است که آن را به گزینهای مناسب برای برخی از تأسیسات گلخانه تبدیل میکند. این مواد ساخته سبکی دارد و استفاده از آن بهراحتی انجام میگیرد. با نصب صحیح و استفاده از تثبیتکنندههای UV، میتوان به عمر مفید 10 تا 20 سال برای پانلهای پلی کربنات دست یافت.
پانلهای پلیکربنات در نسخههای دوجداره و سه جداره موجود هستند، به همین دلیل میتوان از آنها در کاربردهای مختلفی که نیاز به عایقکاری دارند، بهرهمند شد. هرچند که مانند دیگر پلاستیکها، پلیکربنات در نهایت تحتتأثیر اشعه ماورا بنفش قرار میگیرد و تخریب میشود، اما این ویژگی به جنبه زیبایی آن افزوده میافزاید. پلیکربنات ممکن است دههها یا حتی یک قرن طول بکشد تا به طور کامل تجزیه شود.
پلی فیلم:
مواد پلی فیلم بهعنوان یک گزینه با کمترین سرمایه شناخته شده و میتواند گزینه مناسبی برای گلخانههایی با بودجه محدود و نیاز به استفاده موقت باشد. این مواد بهراحتی قابلاستفاده هستند، اما اغلب بهعنوان گزینهای دائمی برای گلخانهها محسوب نمیشوند.
ویژگیهای شیشه گلخانهای:
شیشههایی که در گلخانهها استفاده میشوند، باید ویژگیهایی داشته باشند که انرژی موردنیاز برای فضا را فراهم کرده و تعادل آن را حفظ نمایند. یکی از خصوصیات مهم، ضخامت شیشه است که برای شیشههای گلخانه معمولاً به قطر استاندارد 3 میلیمتر میرسد. ضخامت شیشه با ورقهای اکریلیک تنظیم شده و در محدوده 2 تا 4 میلیمتر متغیر خواهد بود.
باید توجه داشت که هرچند قیمت شیشه از نایلون بیشتر است و افراد کمتری به شیشهای کردن گلخانه خود تمایل دارند، اما با آشنایی با مزایای گلخانههای شیشهای، نظر آنها به طور کلی تغییر میکند و ممکن است تمایل به هزینه بیشتر برای این کار داشته باشند.
یکی از ویژگیهای حیاتی برای شیشههای گلخانه، ایمنی بالاست. شیشههای معمولی مقاومت کافی در برابر ضربات ندارند و حتی تغییرات دمایی میتواند به خرابشدن آنها منجر شوند. با توجه به تغییرات دما در فضای گلخانه، استفاده از شیشههایی با استحکام بالا ضروری است.
شیشه نسبت به نایلون دوام بیشتری دارد و در مقابل نور خورشید و باد، پایداری بسیار بالایی ایجاد میکند. شیشههای مورداستفاده برای گلخانه، بهصورت اختصاصی در ابعاد سفارشی یا آماده موجود هستند و نصب و اجرای آنها بسیار آسان است.
شفافیت شیشه در گلخانه باعث عبور بهتر نور میشود که این ویژگی به پرورش انواع گل و گیاه در این فضا کمک خواهد کرد. همچنین، وجود شیشه به طور تصادفی زیباتر شدن فضای گلخانه را فراهم آورده و دید کاملی به درون گلخانه ارائه میدهد. شیشه مناسب برای گلخانه باید قابلیت انتقال پرتوهای UV را داشته و بهاندازه استاندارد، عایقبندی گلخانه را فراهم آورد.
انواع شیشه گلخانهها:
در ادامه مطلب قصد داریم با انواع شیشههایی که در ساخت گلخانهها مورداستفاده قرار میگیرد آشنا شویم.
1. شیشه آنیل شده
2. شیشه سکوریت
3. شیشه لمینت
شیشه آنیل شده:
شیشه آنیل شده، نوعی شیشه ساده است که تحت عملیات حرارتی قرار گرفته و به روش کنترل شده خنک میشود تا تنشهای داخلی آن بهآرامی کاهش یابد. متأسفانه، شیشههای آنیل شده زمانی که دمای دو طرف شیشه بهسرعت تغییر کند، بسیار ضعیف بوده و مستعد ترکخوردن یا شکستن خواهند بود. این نوع شیشه گلخانهای تحتفشار به تکههای بزرگ و دندانهدار خرد شده و برای هرکسی که در نزدیکی آن است، خطر ایجاد میکند. این شیشه از ارزانترین گزینههای شیشهای است و برای استفاده در گلخانههایی که شدت برف و باد زیاد نیست، مناسب خواهد بود.
مزایای شیشه آنیل شده:
1. شیشه آنیل شده بهعنوان ارزانترین و مقرون بهصرفهترین گزینه در بین انواع شیشهها شناخته میشود.
2. این نوع شیشه نسبت به شیشه فلوت معمولی، دارای استحکام بیشتری بوده و به دلیل فرایند حرارتی، قابلیت تحمل فشار بهتری دارد.
3. مناسب برای استفاده در مناطق با تردد کم و همچنین در مکانهایی که در معرض عوامل محیطی نامساعد مانند برف سنگین، باد شدید و… قرار ندارند.
معایب شیشه آنیل شده:
1. بهخاطر نحوه انجام فرایند حرارتی، در صورت آسیب یا شکستگی، شیشه به قطعاتی با لبههای تیز تبدیل میشود.
2. استفاده از شیشه آنیل شده برای قسمت درب یا سقف بهعنوان شیشه گلخانهای توصیه نمیشود؛ زیرا این قسمتها به دلیل تغییرات آب و هوایی یا استفاده زیاد، بهآسانی قابل آسیب و خرابی هستند.
شیشه سکوریت:
شیشه سکوریت، از طریق فرایند حرارتی خاص، تنش سطحی آن نسبت به تنش داخلی افزایش مییابد. این نوع شیشه بسیار شفاف بوده و تا 6 برابر قویتر از شیشه آنیل شده عمل می کند. در هنگام شکستن، به قطعات ریز تقریباً به شکل مربع تبدیل شده که خطر کمتری برای افراد ایجاد خواهد کرد. شیشه سکوریت به عنوان یک گزینه مناسب برای سقفها، دیوارها و درهای گلخانه در نظر گرفته میشود، اما باید در سقفهایی که شدت برف یا باد نگرانکننده است، مورد استفاده قرار نگیرد.
مزایا شیشه سکوریت:
1. شیشه های گلخانه ای سکوریت به خاطر فرایندهای اضافی حرارتی که تحمل کرده اند، نسبت به شیشه آنیل شده مستحکمتر هستند.
2. این نوع شیشه میتواند دمای تقریباً 240 درجه سلسیوس را تحمل کند.
3. در صورت شکستن، به قطعات کوچک و دانهریزی تبدیل میشود که هیچ خطر قابلتوجهی برای افراد ایجاد نخواهد کرد.
4. شیشه سکوریت شده تغییر دما را بسیار بهتر از شیشه آنیل شده تحمل میکند.
معایب شیشه سکوریت:
شیشه سکوریت گرانتر از شیشههای آنیل شده است، اما باقدرت و ایمنی بیشتری همراه است و در صورت آسیبدیدگی، به شکلی ایمنتر شکسته میشود.
شیشه لمینت:
شیشه گلخانهای لمینت از دو یا چند ورقه شیشه ساخته شده که با استفاده از یکلایه اتیلن – وینیل استات (EVA) یا یکلایه پلیوینیل بوتیرال (PVB) به یکدیگر متصل شدهاند. این نوع شیشه، همان شیشهای است که در جلوی اتومبیلها استفاده میشود. این شیشهمانند شیشه سکوریت بسیار قوی بوده، اما برخلاف شیشه سکوریت، نمیشکند.
البته ممکن است در برابر آسیب خرد شود، اما لایه PVB قطعات را در کنار هم نگه میدارد تا خطری برای افراد نزدیک ایجاد نشود. این ویژگی بسیار کاربردی خواهد بود، بهخصوص زمانی که شیشه برای ساخت سقف گلخانه استفاده میشود و شکستن آن امکان دارد منجر به افتادن سایر پانلها شود. علاوه بر این، شیشههای چندلایه میتوانند تا 99 درصد از اشعه ماوراء بنفش ورودی را مسدود کرده و گلخانه را برای گیاهان ایمنتر کنند.
شیشه لمینت یک انتخاب عالی برای سقفهای گلخانه است و بسیاری از افراد از آن برای دیوارها نیز استفاده میکنند، با اینکه هزینه آن نسبت به شیشههای دیگر بیشتر خواهد بود.
مزایا شیشه لمینت:
1. در صورت آسیبدیدگی شیشه لمینت، لایه PVB/EVA آن قطعات را در کنار هم نگه خواهد داشت که باعث میشود آسیبدیدگی در هنگام تماس با پانلها تقریباً غیرممکن شود.
2. شیشههای لمینت، مقاوم در برابر بادهای شدید و شرایط آب و هوایی سخت هستند و بهعنوان گزینهای ایمن برای سقف و درهای شیشه گلخانهای به شمار میآیند.
3. برخی از انواع شیشه لمینت ممکن است به دلیل کیفیت مواد لمینت، عایق صدا باشند.
معایب شیشه لمینت:
1. به دلیل طراحی و فرایند پردازش، بهسختی شکسته شده و در مواقع اضطراری نمیتوان آنها را شکست.
2. از نظر هزینه، این گزینه از گرانترین شیشههای مورداستفاده در گلخانهها محسوب میشود.
3. البته که حتی با در نظر گرفتن این موارد شیشههای گلخانهای لمینت مزایای بسیار زیادی دارد که باعث شده این معایب به چشم نیاید.
مقایسه گلخانه شیشهای و پلاستیکی:
در طول چند دهه افراد از شیشه بهعنوان متریال اصلی برای ساخت گلخانهها استفاده میکردند. شیشه به دلیل اعتمادپذیری و ظاهر زیبا توجه کشاورزان را به خود جلب میکند. علاوه بر شیشه، استفاده از پلاستیک نیز به طور گسترده توسط گلخانهداران پذیرفته شده است. تکنولوژی پلاستیک به نحو چشمگیری پیشرفت کرده که این امر باعث شده موارد مختلفی برای مقایسه این دو ماده موردتوجه قرار گیرد.
عایقبندی:
ورقهای پلاستیکی پلیکربنات نسبت به شیشه تکجداره، عایقی بهتر برای گلخانهها فراهم میکنند. این نوع پلاستیک باعث حفظ حرارت با نرخ بالاتری شده که در نتیجه، میانگین دمای کلی در فصول سرد افزایش مییابد. به این ترتیب، پلاستیک پلیکربنات میتواند فصل رشد را تا ماههای زمستان تمدید کند.
این ویژگی این امکان را میدهد که در طول سال به کشت و پرورش محصولات ادامه داده شود. علاوه بر آن کمک میکند که محصولاتی با نیاز به دمای بیشتر از حد معمول را پرورش دهید. البته، عایقبندی شیشههای دوجداره نیز قادر به رقابت با پوششهای پلاستیکی هستند.
در صورت زندگی در مناطق گرمسیری، ویژگیهای شیشه گلخانهای میتواند مزایای زیادی داشته باشد. در چنین شرایطی، گلخانههای پلاستیکی به سیستمهای خنککننده مانند تهویه کافی یا سایهبانهای خاص برای پنجرهها در اوج گرمای تابستان نیاز دارند.
انتشار نور:
گلخانههای شیشهای به نور خورشید این امکان را میدهند که بدون فیلترکردن اشعه ماورا بنفش مستقیماً به داخل فضا عبور کند. با وجود اینکه برخی تحقیقات نشان داده که اشعه ماورا بنفش میتواند رشد گیاهان را افزایش دهد، مطالعات دیگر نشان میدهد که این اشعه ممکن است برای گیاهان مضر باشد.
از ورقهای پلاستیکی پلیکربنات میتوان برای هدایت نور خورشید و همزمان جلوگیری از اشعه ماورا بنفش استفاده کرد؛ بنابراین، با هر دو نوع پوشش (پلاستیکی یا شیشهای) نور خورشید به هر نقطه از گلخانه میرسد و نگرانی از قرارگرفتن گیاهان در سایه ایجاد نمیشود.
ایمنی:
از نظر ایمنی، پلاستیک بهوضوح برتر است. گلخانههای شیشهای در مقابل شکستگی حساس و آسیبپذیر هستند و شیشههای شکسته ممکن است خطرناک باشند. از طرفی، پلاستیک خطر صدمات ناشی از شکستن و حضور قطعات تیز را کاهش میدهد.
نگهداری:
در بخش نگهداری، پلاستیک تغییر رنگ و حالت زرد را به خود میگیرد، بنابراین نیاز به تعویض آن هر چند سال یکبار وجود دارد. در مقابل، شیشه عمر طولانی داشته و رنگش ثابت میماند که به معنای کمترین نیاز به نگهداری است.
زیبایی:
از نظر زیبایی، شیشهبرتری دارد که به همین علت بسیاری از افراد و همچنین طراحان، ظاهر شفاف و زیبای شیشه را ترجیح میدهند. همچنین، شیشه با ظاهر سنتی به گلخانه شخصیت میبخشد.
هزینه:
برای اکثر گلخانهداران، هزینه انتخاب بین شیشه گلخانهای یا گلخانه پلاستیکی یکی از عوامل مهم در تصمیمگیری بهحساب میآید. از نظر هزینه، پوشش پلاستیکی بهعنوان گزینه نهایی شناخته میشود؛ اما در صورت انتخاب شیشه، مبلغ بیشتری باید هزینه کنید. با این حال، برخی از گلخانهداران تمایل دارند که هزینه اضافی را برای ظاهر زیبای شیشه نسبت به ورقهای پلاستیکی پرداخت کنند.
هرچند ورقهای پلیکربنات شفافیت مشابه شیشه را ارائه نمیدهند، اما هزینه آنها بسیار مناسبتر است. بهعلاوه، همانگونه که پیش از این گفته شد، پوشش پلاستیکی نیاز به تعویض هر چند سال یکبار دارد که خود باعث افزایش هزینهها میشود.
مزایا و معایب گلخانه شیشهای:
همانطور که پیشتر اشاره شد، گلخانههای شیشهای از بینظیرترین سازهها در مقابل شرایط آب و هوایی نامساعد و عوامل طبیعی محسوب میشوند. استفاده از شیشههای ضخیم در متراژهای بزرگ، به هزینه بالاتری برای ساختار گلخانه منجر خواهد شد. گلخانههای هلندی بهعنوان نمونه، بهصورت یکپارچه ساخته شده و دارای طول عمر بالاست که با استحکام خود هماهنگ میگردد.
در این گلخانهها از انواع تجهیزات از جمله سیستمهای گرمایشی، فنها، پدهای گلخانه، مهپاشها و… استفاده میشود که در این زمینه با سایر سازههای گلخانه تفاوت چندانی ندارد. با توجه به پوشش شیشه در این نوع گلخانهها، فضای داخلی بهوضوح از بیرون قابلمشاهده است. یکی از دلایل محبوبیت شیشه گلخانهای قابلیت زیباسازی فضا است.
این نوع گلخانه به نظر زیباتر از گلخانههای دیگر خواهد بود. قابلیت عبور نور خورشید از شیشهها، هم از مزایای آن و هم جزو نقاط ضعف محسوب میشود. زیرا نور خورشید پس از عبور از شیشهها، تا حدی انرژی خود را به گیاهان و محصولات گلخانه از دست میدهد. این ویژگی در مناطق سردسیر و کمنور به طور خاص کارآمدتر خواهد بود.
انتخاب شیشه برای گلخانه شیشهای:
اهمیت انتخاب شیشه برای گلخانه به دلیل تأثیر آن بر روش و میزان نفوذ نور به داخل فضا، تنظیم رطوبت و دما است. بهترین نوع و استانداردترین شیشه برای گلخانه قطر 4 میلیمتر دارد و به منظور افزایش استحکام، معمولاً آن را سیکوریت میکنند. شیشههای گلخانه در مجموعه ما در انواع مختلف از جمله ساده، سیکوریت، تک جداره، دو جداره و پراکنشی عرضه و بر اساس نیاز مشتری نصب و اجرا میشوند.
علاوه بر نمونه هایی که معرفی شد از شیشه حرارتی در ساخت گلخانه به دلیل استحکام بالاتر استفاده شده و با نوارهای EPDM یا چسبهای مخصوص آببندی میشود. گلخانههای شیشهای بهصورت VENLO WIDE SPAN و Gear Saw تولید و نصب شده و محیط آنها بهصورت باز یا نیمهباز طراحی شده است. این گلخانهها به علت شفافیت شیشه، جذابیت و زیبایی خاصی دارند.
یکی از موارد محبوبیت شیشه گلخانهای این است که فضای داخلی بهوضوح از خارج مشاهده میشود. از جمله مهمترین مسائل در ساخت این نوع سازهها، انتخاب و ابعاد مناسب شیشه است. این شیشهها همانطور که در ابتدای اشاره شد در ضخامتهای مختلف تولید شده و هر شیشه باید با شرایط جوی و محل نصب گلخانه سازگار باشد.
ابعاد برش شیشه برای گلخانه باید با توجه به آهنکشی و ستونگذاری گلخانه مطابقت داشته باشد؛ بنابراین، مرحله اول در ساخت گلخانه، آهنکشی و ساخت شاسی آن است و سپس با توجه به فاصله بین ستونهای افقی و عمودی، ابعاد شیشه برای گلخانه تعیین میشود.
کاربرد گلخانه شیشهای:
گلخانه شیشهای یک گزینه عالی برای اشخاص علاقهمند به باغبانی شخصی است. میتوان از گلخانهها برای مقاصد مختلفی استفاده کرد، از جمله:
1. پرورش گیاهان آگارتمانی
2. گل آرایی در خانه
3. پرورش گلهای فصلی
4. گیاهان خوراکی
5. باغبانی خصوصی
6. آموزش
پرورش گیاهان آپارتمانی:
گلخانههای شیشهای امکان پرورش گیاهان آپارتمانی را به شما میدهند، بهخصوص گیاهانی که به نور مستقیم خورشید نیاز دارند. در این محیط، گیاهان بهخوبی میتوانند رشد کرده و زیبایی خاصی به منزل شما بی افزایند.
گلآرایی در داخل خانه:
در گلخانه شیشهای، میتوانید انواع گلها و گیاهان زینتی را پرورش دهید و با افزودن آنها به داخل منزل، تجربه یک محیط سرسبز و دلپذیر را به دست آورید.
پرورش گلهای فصلی:
اگر تمایل به داشتن گلهای فصلی در طول سال را دارید، گلخانه شیشهای بهترین جایی است که میتوانید این گلها را پرورش داده و در تمام فصول سال از زیبایی آنها لذت ببرید.
گیاهان خوراکی:
با توجه به توانایی شیشه گلخانهای سکوریت در حفظ حرارت، این گلخانه امکان پرورش گیاهان خوراکی مانند گوجه، خیار و سبزیجات متنوع را فراهم میکند.
تجربه باغبانی خصوصی:
گلخانه شیشهای فرصت عالیای را برای تجربه باغبانی شخصی و آشنایی با انواع روشهای کشاورزی به شما ارائه میدهد.
آموزش به کودکان:
احداث یک گلخانه خانگی میتواند بهعنوان یک فرصت آموزشی برای کودکان در زمینه باغبانی و مراقبت از گیاهان باشد.
استفاده از شیشه سکوریت در گلخانه شیشهای نهتنها ایمنی را افزایش داده؛ بلکه به نگهداری بهتر از محیط داخلی گلخانه کمک میکند.
قیمت شیشه گلخانهای:
وقتی به موضوع شیشه گلخانهای میپردازیم، ممکن است کمتر کسی اطلاعات جامعی درباره آن داشته باشد، زیرا قیمت گلخانههای شیشهای به طور نسبی بالاست. افرادی که تمایل و توانایی ساخت گلخانه شیشهای را دارند، معمولاً دارندگان گلخانهها و فروشگاههای گل هستند. همچنین، در خانههایی که حیاط بزرگی دارند، این گلخانهها زیبایی خاصی را به آنها میبخشند.
هزینه ساخت گلخانه با افزایش متراژ افزایشیافته و مطابق با گفتهها قیمت هر فوت مربع در واقع با افزایش متراژ کلی کاهش پیدا میکند. اگرچه مجموع هزینهها همچنان افزایش خواهد یافت، اما این افزایش بهصورت تصاعدی نخواهد بود.
در نتیجه قیمت گلخانه شیشهای بسته به متراژ مکان ساخت و نصب تجهیزات گلخانه دارد. عوامل دیگری همچون نوع شیشه استفاده شده، میزان سختی کار، نوع یراقآلات، نوع پروفیل، و شرکت اجراکننده نیز بر قیمت تأثیرگذار هستند. در اینجا مساحت گلخانه، نوع شیشه، سختی کار، نوع یراقآلات و پروفیل، و همچنین شرکت اجراکننده، تعیینکننده قیمت گلخانه شیشهای خواهند بود.
اگر تمایل به انجام این پروژه با هزینه مقرون بهصرفه دارید، میتوانید با کارشناسان مجموعه سهند سکوریت تماس گرفته و پروژه خود را به آنها بسپارید. با این کار هم گلخانه شیشهای زیبا و با کیفیتی خواهید داشت و هم از نظر اقتصادی به سود خواهید رسید.